Neni 16 – Urdhrat nga Lartë
Kodi Penal i Republikës së Kosovës
Teksti i Nenit 16
1. Kur vepra penale është kryer nga një person në bazë të një urdhri qeveritar ose të një eprori, qoftë ushtarak ose civil, kryesi nuk lirohet nga përgjegjësia penale, përveç kur:
- 1.1. personi ka qenë i detyruar ligjërisht që t’i bindet urdhrit të tillë;
- 1.2. personi nuk e ka ditur se urdhri i tillë ka qenë i paligjshëm; dhe
- 1.3. urdhri i tillë nuk ishte në mënyrë të dukshme i paligjshëm.
2. Urdhrat për të kryer gjenocid, krime lufte apo krime kundër njerëzimit janë të paligjshëm në të gjitha rrethanat.
Shpjegim
Neni 16 përcakton se bindja ndaj një urdhri nuk e përjashton automatikisht përgjegjësinë penale. Përjashtim bëhet vetëm kur urdhri është ligjërisht i detyrueshëm, kryesi nuk e ka ditur se është i paligjshëm dhe ai nuk ka qenë dukshëm i paligjshëm. Megjithatë, urdhrat për gjenocid, krime lufte ose krime kundër njerëzimit konsiderohen gjithmonë të paligjshëm.
Pikat kryesore
- Urdhrat nga eprorët nuk e përjashtojnë përgjegjësinë penale në shumicën e rasteve.
- Kushtet e përjashtimit janë të kufizuara dhe të rrepta.
- Urdhrat për krime të rënda ndërkombëtare janë të paligjshëm në çdo rast.